Një dhimbje që pulson, ndjeshmëri kur kafshoni ose një ënjtje pranë rrënjës së dhëmbit nuk duhen shtyrë për më vonë. Pyetja “si trajtohet periodontiti dental” ka një përgjigje të qartë, por trajtimi varet nga sa larg ka përparuar infeksioni dhe nga gjendja e vetë dhëmbit. Në shumë raste, me ndërhyrjen e duhur endodontike, dhëmbi mund të ruhet dhe dhimbja të largohet.

Në përdorimin e përditshëm, termi periodontit mund të krijojë konfuzion. Ai mund të lidhet me sëmundjen e mishrave të dhëmbëve, por në këtë artikull flasim për periodontitin apikal – inflamacionin ose infeksionin në indet përreth majës së rrënjës së dhëmbit. Ky problem zakonisht vjen si pasojë e një infeksioni të patrajtuar në pulpën dentare, pra në pjesën e brendshme të dhëmbit ku ndodhen nervi dhe enët e gjakut.

Çfarë e shkakton periodontitin apikal?

Shkaku më i shpeshtë është kariesi i avancuar. Kur prishja e dhëmbit kalon shtresat mbrojtëse dhe arrin në pulpë, bakteret mund të shkaktojnë inflamacion, vdekje të nervit dhe më pas të përhapen drejt majës së rrënjës. Një dhëmb i çarë, një traumë e vjetër, një mbushje e dëmtuar ose një trajtim i mëparshëm i kanalit që nuk e ka eliminuar plotësisht infeksionin mund të çojnë në të njëjtën situatë.

Ndonjëherë dhëmbi nuk dhemb më shumë, sepse nervi ka humbur vitalitetin. Kjo nuk do të thotë se problemi është zhdukur. Infeksioni mund të vazhdojë në heshtje dhe të zbulohet vetëm në radiografi, si një zonë e errët pranë majës së rrënjës. Pikërisht për këtë arsye, kontrolli profesional është më i besueshëm se pritja që shqetësimi të kalojë vetë.

Shenjat që kërkojnë kontroll të shpejtë

Dhimbja mund të jetë e fortë ose e lehtë, e vazhdueshme ose vetëm gjatë kafshimit. Shenjat e mëposhtme meritojnë një vizitë sa më shpejt:

• dhimbje kur përtypni ose prekni dhëmbin;
• ënjtje e mishrave, faqes ose nofullës;
• ndjesi presioni, pulsimi ose dhëmbi që duket “më i lartë” se të tjerët;
• puçërr e vogël në mishra që nxjerr lëng, shije të pakëndshme ose erë të rëndë nga goja.

Temperatura, ënjtja që përhapet, vështirësia në hapjen e gojës, gëlltitje ose frymëmarrje janë shenja urgjente. Në këto raste duhet të kërkohet ndihmë dentare menjëherë, sepse një infeksion oral nuk duhet lënë të përhapet.

Si trajtohet periodontiti dental në praktikë?

Qëllimi nuk është vetëm të qetësohet dhimbja. Trajtimi duhet të largojë bakteret nga kanalet e rrënjës, të kontrollojë inflamacionin përreth rrënjës dhe të mbyllë dhëmbin në mënyrë që infeksioni të mos rikthehet. Çdo rast fillon me diagnozë të saktë.

Diagnoza me kontroll klinik dhe radiografi

Dentisti vlerëson dhëmbin, mishrat, reagimin ndaj prekjes dhe kafshimit, si edhe gjendjen e dhëmbëve përreth. Testet e vitalitetit ndihmojnë për të kuptuar nëse pulpa është e gjallë, e inflamuar apo e dëmtuar në mënyrë të pakthyeshme. Radiografia tregon formën e rrënjëve, thellësinë e kariesit, trajtimet e mëparshme dhe ndryshimet në kockën pranë majës së rrënjës.

Kjo fazë është vendimtare. Një dhimbje që duket sikur vjen nga një dhëmb mund të ketë burim tjetër, ndërsa një dhëmb me infeksion mund të mos japë simptoma të forta. Trajtimi i duhur nis vetëm kur përcaktohet shkaku real.

Trajtimi i kanalit të rrënjës

Në shumicën e rasteve, zgjidhja është trajtimi endodontik, i njohur edhe si trajtimi i kanalit. Pas anestezisë lokale, krijohet një hapje e kontrolluar në dhëmb për të arritur kanalet e rrënjës. Indi i infektuar hiqet, kanalet pastrohen me instrumente të posaçme dhe dezinfektohen me solucione profesionale.

Kur infeksioni është i avancuar, kanalet mund të mjekohen në më shumë se një seancë. Dentisti mund të vendosë një medikament të përkohshëm brenda tyre dhe ta mbyllë dhëmbin provizorisht, përpara mbushjes përfundimtare të kanaleve. Kjo nuk është vonesë pa arsye – në disa raste, i jep indeve kohë të qetësohen dhe ndihmon në kontrollin e infeksionit.

Pasi kanalet janë të pastra dhe të thata, ato mbyllen hermetikisht. Më pas dhëmbi restaurohet me mbushje të fortë ose, kur ka humbur shumë strukturë, me kurorë. Restaurimi final është po aq i rëndësishëm sa trajtimi i kanalit: një dhëmb i pambrojtur mund të çahet ose të lejojë depërtimin e baktereve përsëri.

Kur ka absces ose ënjtje

Nëse periodontiti ka krijuar absces, mund të nevojitet drenazh për të liruar qelbin dhe presionin. Trajtimi i kanalit trajton burimin e infeksionit, ndërsa drenazhi ndihmon kur grumbullimi i qelbit është i pranishëm. Antibiotikët mund të përshkruhen në raste të caktuara, sidomos kur ka temperaturë, ënjtje të përhapur ose rrezik për përhapje të infeksionit.

Antibiotiku vetëm nuk e pastron kanalin e rrënjës dhe nuk e zëvendëson trajtimin dentar. Marrja e tij pa vlerësim profesional mund të maskojë përkohësisht simptomat, ndërsa shkaku vazhdon të jetë aty.

Ritrajtimi i kanalit dhe kirurgjia apikale

Një dhëmb i trajtuar më parë mund të infektohet sërish nëse kanalet nuk janë mbyllur plotësisht, nëse një restaurim është dëmtuar ose nëse anatomia e rrënjës ka qenë e vështirë për t’u pastruar. Në këto raste, mund të kryhet ritrajtimi endodontik: hiqet materiali i vjetër, kanalet pastrohen dhe mbyllen përsëri.

Kur ritrajtimi nuk është i mundur ose nuk jep rezultatin e pritur, apikoektomia mund të jetë alternativë për ruajtjen e dhëmbit. Kjo procedurë kirurgjikale trajton majën e rrënjës dhe indin e infektuar përreth saj. Nxjerrja e dhëmbit merret në konsideratë vetëm kur dhëmbi nuk ka më strukturë të mjaftueshme, ka frakturë vertikale të rrënjës ose nuk mund të ruhet me siguri.

A dhemb trajtimi?

Frika nga dhimbja shpesh i shtyn pacientët të presin, por infeksioni zakonisht bëhet më i vështirë për t’u trajtuar me kalimin e kohës. Me anestezi lokale dhe një qasje të kujdesshme, trajtimi i kanalit kryhet në kushte komode. Pas procedurës mund të ketë ndjeshmëri të lehtë për disa ditë, veçanërisht kur ka pasur inflamacion të madh pranë rrënjës.

Dentisti jep udhëzime për qetësuesit, higjienën dhe mënyrën e përtypjes deri në restaurimin përfundimtar. Mos e përdorni dhëmbin e trajtuar për të kafshuar ushqime shumë të forta nëse ka një mbushje të përkohshme. Nëse ënjtja rritet, dhimbja bëhet e padurueshme ose shfaqet temperaturë, kontaktoni klinikën pa pritur kontrollin e radhës.

Si ruhet rezultati pas trajtimit?

Një trajtim i suksesshëm ka nevojë për kujdes të vazhdueshëm. Larja e dhëmbëve dy herë në ditë me teknikë të saktë, pastrimi mes dhëmbëve dhe kontrollet periodike reduktojnë rrezikun e kariesit të ri. Nëse rekomandohet kurorë, mos e shtyni pa arsye: dhëmbët e trajtuar endodontikisht mund të jenë më të brishtë, sidomos kur kanë humbur një pjesë të madhe të strukturës së tyre.

Në DentAurum, plani i trajtimit ndërtohet sipas gjendjes së dhëmbit, radiografisë dhe nevojës suaj për një rezultat funksional e estetik. Qëllimi është i thjeshtë: të kontrollohet infeksioni, të ruhet sa më shumë dhëmb natyral dhe të rikthehet siguria kur buzëqeshni e përtypni.

Dhimbja e dhëmbit nuk është diçka që duhet ta përballoni në heshtje. Një vizitë në kohë mund të bëjë diferencën mes një trajtimi të ruajtshëm dhe një problemi më të ndërlikuar.